Als er bij u sprake is van uitzichtloos en ondraaglijk lijden en de arts maakt op uw eigen uitdrukkelijke verzoek een eind aan uw leven, dan heet dit euthanasie. U krijgt dan middelen die direct de dood tot gevolg hebben. Bij euthanasie gelden wettelijke regels over hoe de procedure moet worden uitgevoerd. Het kost daarom enige tijd voor een euthanasie kan worden uitgevoerd, ten minste enkele dagen. 

Op uw verzoek

Als u met uw arts de mogelijkheid van euthanasie wilt bespreken, dient u daar zelf over te beginnen. In het WZA zal uw arts het onderwerp niet uit zichzelf aankaarten. Het initiatief ligt bij u.

Het bespreekbaar maken betekent niet dat uw arts zonder meer zijn medewer­king zal verlenen. Hij moet er van overtuigd zijn dat het van uw kant een weloverwogen keuze is, waarover u goed hebt nagedacht en waar u ook helemaal achter staat. U moet een reëel beeld hebben van uw ziekte, van de vooruitzichten en van de eventuele alternatieven die er zijn om uw lijden te verlichten. Voor uw arts is het belangrijk om te weten of uw verzoek niet in een opwelling is gedaan of ontstaan is onder druk van anderen. Om u in uw beslissingsproces zo goed mogelijk te kunnen begeleiden en ook om zijn eigen standpunt te bepalen, zal uw arts meerdere gesprekken met u hebben. Hij zal hierin steeds opnieuw vragen of u bij uw verzoek om euthanasie blijft.

Uitzichtloos en ondraaglijk lijden

Ook als het uw uitdrukkelijke wens is om euthanasie te laten plaatsvinden, wil dat nog niet zeggen dat deze wens kan wor­den ingewilligd. Euthanasie is namelijk alleen toegestaan, als bij u sprake is van uitzichtloos en ondraaglijk lijden dat op geen enkele andere aanvaardbare manier kan worden verhol­pen. Het is aan uw arts om na te gaan of dat in uw geval ook inderdaad zo is.
Uw arts zal altijd samen met u nagaan welke andere mogelijk­heden er zijn om uw lijden te verlichten. Euthanasie is pas aan de orde op het moment dat er geen andere oplossingen voorhanden zijn.

Wat is uitzichtloos en ondraaglijk lijden?

Van uitzichtloos lijden is sprake als u niet meer behandeld kunt wor­den en als het vooruitzicht is dat uw toe­stand uitsluitend zal verslechte­ren. Uw arts zal vrij goed kunnen inschatten in hoeverre dit in uw situatie aan de orde is.

Beoordelen of er sprake is van ondraaglijk lijden is soms moeilijk voor een arts omdat uw persoonlijke beleving daarbij een grote rol speelt. Als een arts op dit punt twijfels heeft, mag hij uw euthanasieverzoek afwijzen.

Raadpleging SCEN-arts

Voordat uw arts instemt met een verzoek om euthanasie, zal hij eerst een andere arts raadplegen. Meestal is dat een speciaal opgeleide SCEN-arts. Deze toetst of uw arts aan alle wettelijke zorgvuldigheidseisen heeft voldaan. Ook kan hij adviezen geven.

Praktische afspraken

Als besloten is dat bij u euthanasie gaat plaatsvinden, moeten er allerlei zaken geregeld worden. Onder andere wordt met u afgesproken op welk tijdstip de euthanasie wordt verricht, welke naasten van u daarbij aanwezig zijn en op welke wijze de medicatie wordt toegediend.

Na het overlijden geldt een wettelijke procedure waarbij het overlijden gemeld wordt bij de officier van justitie en de gemeentelijke lijkschouwer wordt ingeschakeld.

Euthanasieverklaring

Het is verstandig om uw verzoek om euthanasie op papier te zetten. Houdt u er echter rekening mee dat er redenen kunnen zijn waarom uw arts het recht of de plicht heeft uw verzoek niet te honoreren. Als u een euthanasieverklaring hebt opgesteld, bespreek die dan met uw (huis)arts.

Gewetensbezwaren

Een arts is niet verplicht om euthanasie uit te voeren als hij daarbij gewetens­bezwaren heeft. U mag echter wel verwach­ten dat hij in dat geval zijn bezwaren tijdig kenbaar maakt, zodat u uw verzoek aan een andere arts kunt voorleggen. Een arts die uit persoonlijke over­tuiging geen euthanasie wil verrichten, is verplicht hiervoor een collega te benaderen.

Meer lezen?