Een Port-a-cath (PAC)

Voor het toedienen van medicijnen

Afspraak maken? Vragen?
Gebruik de BeterDichtbij-app. Vragen die u op werkdagen voor 14.00 uur stelt, krijgen dezelfde dag nog een reactie.

Telefoonnummer
(0592) 32 52 10

Specialisme of afdeling

Chirurgie

In het kort

Als u vaak of langere tijd medicijnen nodig hebt die direct in een ader moeten komen, kan een Port-a-cath (PAC) handig zijn. Dit is een systeem onder de huid voor het toedienen van medicijnen. U hoeft dan niet steeds opnieuw in een ader geprikt te worden. Het plaatsen van de PAC is een kleine operatie. De eerste 2 weken moet u een beetje voorzichtig zijn, maar daarna mag u alles weer doen.

Wat is het?

Als aders vaak worden aangeprikt, kan dit gaan irriteren of pijnlijk worden. Om dit te voorkomen heeft uw arts voorgesteld een port-a-cath (PAC) bij u in te brengen. Dit is een kleine operatie en gebeurt door een chirurg.

Het PAC is er speciaal voor om het veel of langdurig toedienen van medicijnen via injecties makkelijker te maken. U houdt de PAC zolang u de medicijnen nodig hebt.

Een PAC wordt onder de huid geplaatst. Het bestaat uit een kastje (ruimte) met op de bovenkant zelfsluitend materiaal (membraan). Aan het kastje zit een slangetje vast. Dit slangetje (katheter) komt in een ader te liggen.

Het toedienen van medicijnen

Als u een PAC heeft krijgt u de medicijnen als volgt: De arts of verpleegkundige prikt met een naald door de huid en door het membraan in het kastje. De medicijnen worden in het kastje gespoten. Door het slangetje komen de medicijnen in de ader. Via de ader komt het daarna in de rest van uw lichaam. De arts of verpleegkundige kan ook bloed afnemen via de PAC.

Voordelen

Het voordeel is dat we op deze manier niet steeds opnieuw in een ader hoeven te prikken. Ook heeft u minder kans op infecties. Wel blijft u het gevoel van een prik houden wanneer de verpleegkundige of arts door de huid in de PAC prikt.

Voorbereiding thuis

Medicijnen, eten en drinken

Het kan zijn dat u een aantal uren voor de operatie niets mag eten of drinken. Ook zijn er allerlei andere dingen waarmee u rekening moeten houden in de aanloop naar de operatie. Als u bloedverdunners gebruikt, is het mogelijk dat u daar een aantal dagen van tevoren mee moet stoppen.

De precieze instructies krijgt u van de poli Anesthesiologie. Deze poli stuurt u van tevoren ook een digitale vragenlijst. Soms is het daarna nodig dat u nog op het spreekuur van de poli Anesthesiologie komt. Kijk voor meer informatie op: Anesthesie (verdoving) bij een volwassene | Wilhelmina Ziekenhuis Assen

Kleding en sieraden

Wilt u uw sieraden zoals ringen, armbanden, horloge of oorbellen afdoen? Ook mag u tijdens de operatie geen piercings in hebben.

De operatie

Zoals u hebt afgesproken met de anesthesioloog, krijgt u voor de operatie een plaatselijke verdoving of een narcose.

Plaatsen van de Port-a-cath

De Port-a-cath komt onder het sleutelbeen te liggen, vlak onder de huid. Om te kunnen bepalen waar de PAC precies moet komen, brengt de chirurg eerst met een echoapparaat uw aderen in beeld.

Vervolgens maakt de chirurg een sneetje in de huid en plaatst via het sneetje het kastje van de PAC onder de huid. Bij het inbrengen van de katheter schuift de chirurg het ene uiteinde in een ader en het andere komt vast te zitten aan het reservoir. Het slangetje loopt over uw sleutelbeen.

De operatie duurt ongeveer 1 uur.

Na afloop wordt op de afdeling Radiologie een foto gemaakt om te controleren of de PAC goed zit. De PAC is te zien als een bobbel onder uw huid.

Na afloop

U mag na het plaatsen op dezelfde dag weer naar huis.

Na de operatie

Als het operatiewondje genezen is, kunt u alles met de PAC doen. U kunt bijvoorbeeld gewoon zwemmen. Ook kunt u zonder probleem door de beveiligingspoortjes in winkels en op vliegvelden.

Doorspuiten

Eénmaal in de 6 weken moet u het slangetje van de PAC laten doorspuiten. Dit is nodig om te voorkomen dat het slangetje verstopt raakt. U komt hiervoor naar het ziekenhuis, het doorspoelen gebeurt op een verpleegafdeling. We maken hiervoor met u een afspraak.

Bewijs

U krijgt een bewijs met de technische gegevens van uw Port-a-cath. Dit is vooral belangrijk wanneer u in een ander ziekenhuis terecht komt, zodat ze weten wat voor type PAC u heeft. Het is belangrijk dat u dit bewijs altijd bij u draagt.

Waar moet u thuis op letten?

Op de plaats van de PAC kunt u een grote, pijnlijke blauwe plek krijgen. Deze trekt vanzelf weg.
Als de PAC is geplaatst kunt u een pijnlijk en stijf gevoel krijgen in uw schouder. Tegen de pijn kunt u Paracetamol nemen (iedere 24 uur maximaal 8 tabletten (4 x 2) van 500 mg.). Beweeg de arm aan de kant van de PAC de eerste dagen voorzichtig.
De pleister op het operatiewondje mag u er na 48 uur af halen. Als het wondje nog lekt, is het verstandig om er iedere dag een schone pleister op te doen, totdat het wondje droog is.
Als het operatiewondje goed is afgeplakt er en er geen water bij kan, kunt u gewoon douchen. De eerste 3 dagen mag u niet in bad.
De eerste 2 weken mag u geen zware dingen tillen of zwaar lichamelijk werk doen.

Wanneer contact opnemen?

Neem na het plaatsen van de PAC contact op met het ziekenhuis (zie 'Vragen?'):

Als de huid boven de PAC rood, warm, pijnlijk of gezwollen is, of als er pus uit komt.
Als u koorts hebt (38,5 graden of hoger).
Als u rond het geopereerde gebied, bijvoorbeeld in uw hals of schouder, steeds meer last krijgt van pijn, zwelling of blauwe plekken.

Vragen?

U kunt uw vragen stellen via de BeterDichtbij-app.

De eerste 5 dagen nadat u thuis bent, kunt u met vragen over de opname of ingreep terecht bij het WZA.

Bij dringende vragen kunt u op werkdagen bellen met de polikliniek Chirurgie, telefoon (0592) 32 52 10.
Hebt u een probleem of medische vraag die echt niet kan wachten en is de polikliniek niet bereikbaar? Dan kunt u bellen met de Spoedeisende Hulp, telefoon (0592) 32 52 78.

Huisarts

Bent u langer dan 5 dagen thuis na uw opname of ingreep en hebt u een vraag? Dan kunt u die stellen aan uw eigen huisarts.

chiru75 - mei 2023

Behandelteam

Chirurg